Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về sắp xếp đơn vị dân cư nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động ở cơ sở, xã Tân Kỳ đã xây dựng phương án sắp xếp, tổ chức lại các thôn trên địa bàn năm 2026 theo quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025, Nghị định số 185/2026/NĐ-CP của Chính phủ và các văn bản chỉ đạo của Trung ương, tỉnh Thái Nguyên.
Hiện nay, xã Tân Kỳ có 22 thôn với 1.868 hộ và 7.621 nhân khẩu. Qua rà soát cho thấy, chỉ có 3 thôn đạt tiêu chuẩn quy mô từ 150 hộ trở lên theo quy định gồm Bản Phố, Quyết Thắng và Nà Chang; 19 thôn còn lại chưa đạt tiêu chuẩn, trong đó có 9 thôn chỉ đạt dưới 50% tiêu chuẩn. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cần sắp xếp, tổ chức lại các thôn nhằm phù hợp với quy mô dân số, điều kiện quản lý và yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Trong những năm qua, các thôn trên địa bàn xã đã phát huy tốt vai trò tự quản, tích cực tham gia thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh trật tự và xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Tuy nhiên, việc tồn tại nhiều thôn có quy mô nhỏ, dân số ít đã phần nào ảnh hưởng đến hiệu quả công tác quản lý, tổ chức hoạt động, huy động nguồn lực đầu tư và triển khai các chương trình, dự án phát triển tại địa phương.
Theo phương án được xây dựng, UBND xã dự kiến sắp xếp, tổ chức lại các thôn trên địa bàn xã từ 22 thôn giảm còn 11 thôn, trong đó có 09/11 thôn đạt tiêu chuẩn, 02 thôn chưa đạt tiêu chuẩn theo quy định (từ 150 hộ gia đình trở lên). Cụ thể: giữ nguyên thôn Bản Phố, thôn Quyết Thắng, thôn Bản Lù; sáp nhập Khuổi Đeng 1 và Khuổi Đeng 2 (tên dự kiến thành thôn Tân Sơn); Nà Khu và Nặm Dất (tên dự kiến thành thôn Nặm Dất); Công Tum và Bản Đồn (dự kiến thành thôn Thạch Long); Phya Rả, Tân Khang, Mỏ Khang và Bản Giác (dự kiến thành thôn Tân Khang); Tân Minh, Nà Cà 1 và Nà Cà 2 (dự kiến thành thôn Cao Kỳ); Khau Lồm, Phiêng Câm và Nà Nguộc (dự kiến thành thôn Nà Nguộc). Riêng thôn Nà Chang được tổ chức lại theo hướng tách một phần khu vực dân cư để sáp nhập với thôn Bản Vọt, phần còn lại sáp nhập với thôn Khuổi Nhàng, hình thành hai thôn mới (dự kiến thành thôn Bản Vọt và thôn Hòa Mục). Phương án này được nghiên cứu kỹ lưỡng nhằm bảo đảm tính liền vùng, liền địa giới, tạo thuận lợi cho công tác quản lý nhà nước, tổ chức các hoạt động cộng đồng cũng như đời sống, sinh hoạt của người dân.
Sau khi hoàn thành việc sắp xếp, toàn xã sẽ còn 11 thôn, giảm 11 thôn so với hiện nay. Đồng thời, số lượng người hoạt động không chuyên trách ở thôn cũng được bố trí theo hướng tinh gọn, phù hợp với quy định, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở.
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, có thôn còn có ý kiến chưa đồng thuận với phương án sắp xếp (trường hợp thôn Phya Rả), do điều kiện đặc thù về địa lý, hạ tầng và đời sống Nhân dân. UBND xã đã có văn bản báo cáo, xin ý kiến Sở Nội vụ để xem xét, giải quyết theo quy định.
Việc sắp xếp, tổ chức lại thôn không chỉ góp phần tinh gọn đầu mối quản lý, giảm số lượng người hoạt động không chuyên trách, tiết kiệm ngân sách nhà nước mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư.
Đồng thời, việc hình thành các thôn có quy mô lớn hơn sẽ giúp tập trung nguồn lực đầu tư cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng các công trình công cộng, tăng cường hiệu quả các phong trào thi đua yêu nước, phát huy tinh thần đoàn kết, tương trợ trong cộng đồng dân cư, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển lâu dài của địa phương.
Quá trình triển khai phương án sắp xếp thôn được thực hiện công khai, dân chủ, đúng quy định của pháp luật, bảo đảm sự đồng thuận của Nhân dân; đồng thời giữ gìn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống và không làm ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của người dân.
Với sự quyết tâm của cấp ủy, chính quyền cùng sự đồng thuận, ủng hộ của Nhân dân, việc sắp xếp, tổ chức lại thôn trên địa bàn xã Tân Kỳ sẽ tạo động lực mới cho phát triển, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở, xây dựng địa phương ngày càng phát triển, văn minh và bền vững.
T/h: Ngô Tâm